Upadłość Enron, czyli jedna z największych na świecie

„ Upadłość Enron była dewastująca dla dziesiątek tysięcy ludzi i wstrząsnęła opinią publiczną na temat pewności korporacyjnej Stanów Zjednoczonych.”

-Robert Mueller (FBI)

Upadłość Enron była dla wszystkich zaskoczeniem. Korporacja Enron była amerykańską firmą specjalizującą się w sektorze energii, mającą siedzibę w Houston, w Teksasie. Przed jej upadłością pod koniec 2001 roku, Enron zatrudniał około 22,000 pracowników. Przodował na skalę światową w branżach energetyki, gazów naturalnych, papierniczej oraz komunikacji. W 2000 roku Enron deklarował obroty wysokości 101 miliardów dolarów. Magazyn Fortune określał firmę jako najbardziej innowacyjną w Stanach Zjednoczonych sześć lat z rzędu w kolumnie „America’s Most Innovative Company”. Pod koniec 2001 roku okazało się jednak, że kondycja finansowa korporacji była utrzymywana na wysokim poziomie dzięki zinstytucjonalizowanemu, systematycznemu i kreatywnie opracowanemu oszustwie w rachunkowości, który znany jest obecnie jako „Enron scandal”.

 

Manipulacje rachunkowe

Skandal z Enron doprowadził do upadłości firmy oraz do rozpadu Arthur Andersen. Była to jeden z pięciu największych spółek audytowych i finansowych na świecie. Spisek spółki polegał na ukryciu faktycznego przepływu gotówki (dalekiego od idealnego), który nie zasługiwał na wysoki wskaźnik wiarygodności kredytowej. Ukrycie polegało na tworzeniu sieci spółek zależnych specjalnego przeznaczenia. Następnie „przerzucano” długi poprzez sprzedaż określonych aktywów (które zazwyczaj były zadłużone).

W konsekwencji, w zestawieniu finansowym Enron zaniżał swoje długi (poprzez sprzedaż zadłużonych aktywów) i zawyżał swój kapitał (poprzez ‘’uzyskanie’’ wynagrodzenia za aktywa). Rola Arthur Andersen polegała na ukryciu transakcji poprzez tworzenie zawiłych połączeń między spółkami. Usuwano również dowody na to, że do transakcji w ogóle doszło. Dzięki tym sprawozdaniom finansowym, cena udziałów Enron wzrosła z 30 dolarów za akcję na początku 1998 r. do ponad 80 dolarów w 2001 r. Nawet gdy cena akcji zaczęła spadać w drugim kwartale 2001 roku, kierownictwo Andersen kontynuowało manipulację finansami aby spowolnić spadek.

 

Upadłość Enron to największe bankructwo w historii USA

W grudniu 2001 roku, po spadku wartości akcji do poniżej jednego dolara i nieudanym przejęciu przez konkurencyjnego Dynegy, została ogłoszona upadłość Enron na podstawie Rozdziału 11 (słynny Chapter 11 z US Bankruptcy Code). Enron był szacowany na 23 miliardy dolarów w zobowiązaniach, zarówno w nieuregulowanych długach, jak i zabezpieczonych pożyczkach. Ostatecznie upadłość o łącznej wartości aktywów wynoszącej 63,4 miliardy dolarów była największym bankructwem w historii Stanów Zjednoczonych do czasu WorldComu w 2002 roku. W 2004 roku Sąd Upadłościowy Stanów Zjednoczonych (US Bankruptcy Court) zaakceptował plan reorganizacyjny w celu wypłacenia należności wierzycielom. W latach 2004 – 2011, Enron pod zmienioną nazwą (Enron Creditors Recovery Corp.), wypłacił ponad 21,7 miliardów długów.

Założyciel i były dyrektor generalny, Kenneth Lay, został oskarżony o sześć zarzutów oszustwa i konspiracji oraz cztery zarzuty oszustwa bankowego. Jednakże zmarł na atak serca zanim wyrok został wydany. Były dyrektor finansowy, Andrew Fastow, dzięki współpracy z władzami federalnymi i przyznaniu się do winy otrzymał wyrok na cztery lata za oszustwo, konspiracje i oszustwo komunikacyjne. Największy wyrok otrzymał były dyrektor generalny, Jeffrey Skilling, który został skazany na 24 lata za konspirację, oszustwo oraz za wykorzystywanie poufnych informacji podczas transakcji na rynku kapitałowym (insider trading). Po skróceniu wyroku w 2013 roku, Skilling pozostanie w więzieniu do 21 lutego 2028 roku.

W efekcie skandalu z Enron, doszło do zmian w prawie amerykańskim odnośnie dokładności i rzetelności sprawozdań finansowych dla spółek publicznych. Wprowadzony w 2002 roku na szczeblu federalnym Sarbanes-Oxley Act (SOX) doprowadził do wzrostu kar za zniszczenie, podrabianie lub fabrykowanie sprawozdań finansowych lub za próby oszukania akcjonariuszy. Regulacja ta podniosła także odpowiedzialność cywilną i karną firm audytowych. SOX pomimo pochlebnych opinii ekspertów rynku finansowego, spotkał się z falą krytyki ze względu na spadek spółek rejestrowanych na giełdzie publicznej w Stanach Zjednoczonych.

Fot. Thomas Hole, lic. CC BY 2.0 

Nia ma jeszcze komentarzy. Twój może być pierwszy.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *